Op visitatiebezoek in Malawi

Datum: 2017-04-11
Schrijver: ds. J. Joppe

De lange heenreis verloopt voorspoedig. Nadat we maandagavond 3 april om 20.00 uur vanaf Schiphol vertrokken, een overstap maakten in Frankfurt en in Addis Abeda (Ethiopië), landen we dinsdagmiddag 4 april op het vliegveld van het Malawiaanse Blantyre. Als we uit het vliegtuig stappen, begint het keihard te regenen. We zien met eigen ogen hoe er in korte tijd heel veel regen kan vallen in Malawi. Het is overigens de enige regenbui die we meemaken tijdens ons verblijf in Malawi! Ds. Van der Bas en Erik Ju staan ons al op het vliegveld op te wachten. Zij zullen de hele week met ons optrekken. Met een landrover (die heb je in Malawi echt nodig!) en ds. Van der Bas achter het stuur worden we via de linkerbaan (in Malawi rijden ze links) naar een hotel in Zomba gebracht. Onderweg valt ons gelijk de prachtige natuur van Malawi op en ook dat mensen aan de kant van de verkeerswegen lopen of soms fietsen. Fietspaden en voetpaden en verkeersborden ontbreken. Die eerste avond nuttigen we samen met het echtpaar Van der Bas bij Erik en Margriet Ju een heerlijke maaltijd.
Op woensdag 5 april beginnen we eerst met een ontmoeting met de preses en de scriba, pastor Kuntaja en dominee Kalulu van de Synod Council (het moderamen van de synode) van de RPC op hun kerkelijk bureau. Deze twee mannen zullen ook de hele week met ons meegaan. We wisselen wederzijds informatie en verwachtingen uit. Men vertelt dat de kerk nog steeds groeit, voornamelijk vanuit andere denominaties en in mindere mate vanuit islam en animisme. Mensen kunnen soms vertellen van Gods werk in hun leven. Armoede is een groot probleem. De leden van de RPC wonen bijna allemaal op het platteland en zijn arm en lijden regelmatig onder voedselschaarste.
Vervolgens brengen we een bezoek aan Stephanos. Op het uitgebreide terrein van deze organisatie ontmoeten we Jos Joosse en de nieuwe directeur Clifford. Jos Joosse vertelt ons over de mogelijkheden van irrigatie waarbij water uit de rivier wordt opgepompt met solar (zonne-energie). Daarna gaan we naar Timotheos waar we spreken met Wim Akster, Bep Klok en Charles Paundedi. Deze organisatie voert al een aantal jaren voor de RPC de noodhulpprojecten van de GDC uit. We krijgen een goed beeld van wat Timotheos allemaal doet. Recent is deze organisatie meer actief op het gebied van landbouw en irrigatie.
Op donderdag 6 april hebben we ook een vol programma. Eerst bezoeken we even de Theologische School van de RPC. De kamer van de directeur van deze school, ds. Van der Bas, ziet er mooi uit, alleen zitten de stoelen - voor Nederlandse begrippen - wat hard! Vervolgens wachten we tevergeefs op iemand met wie we een afspraak hadden. Hij was de afspraak vergeten! Dan maar naar een andere organisatie die boeren helpt om een betere oogst te kunnen binnen halen. Met deze organisatie hebben we geen concrete afspraak, maar er is wel een jonge vrouw die ons veel weet te vertellen over wat deze organisatie de boeren leert. Daarna brengen we een bezoek aan het district office in Zomba, een regionaal kantoor van de overheid. Wat vinden zij als er bepaalde projecten met het oog op de voedselvoorziening worden opgezet? Een ambtenaar van het ministerie geeft een overzicht over wat het allemaal voor de leden van de RPC zou kunnen betekenen. Van belang is de juiste werkwijze en het betrekken van de juiste personen. Indien goed aangestuurd, kunnen zij van dienst zijn bijvoorbeeld in het geven van trainingen.
Voor de donderdagmiddag staat er een bezoek aan Johannes Bos op het programma van Foundations for Farming. We ontmoeten hem in zijn woning en hij vertelt enthousiast over zijn werkwijze. Hier gaat het om het gebruik van natuurlijk middelen om de oogst te vergroten en de gevolgen van droogte te beperken. Johannes ziet deze werkwijze vooral verbonden aan het geloof. Als je doet wat God van je vraagt, bedrijf je op deze manier landbouw. Voor deze aanpak zijn weinig inputs nodig, daarom zijn deze landbouwprojecten niet zo kapitaalintensief. Na een gesprek met hem in zijn woning bezoeken we één van zijn projecten. We zien dat hij geen kunstmest gebruikt, maar de resten van de oogst, zoals maisstengels en -bladeren achterlaat op het land, zonder deze te verbranden. Dit gaat uitdroging tegen en zorgt voor bemesting en resulteert onder Gods zegen in een goede oogst. De leden van het moderamen van de RPC tonen zich enthousiast om dit in de gemeente in te voeren, maar hoe?
Ondanks het volle programma op vrijdag 7 april nemen we aan het begin van de dag even tijd om de prachtige natuur in te gaan. Nu staat ons hotel midden in de natuur. Naast ons hotel springen wel zo'n 30 apen rond! 's Nachts horen we ze vaak over het dak rennen. We gaan deze morgen de bergen in en bezoeken een stuwmeer en een prachtige waterval. Vanaf het berggebied hebben we een prachtig uitzicht op de stad Zomba.
Om 11.00 uur is er weer een gesprek met een organisatie die boeren helpt om de gewassen beter te verbouwen. Men zit al even op ons te wachten, want in hun agenda staat een vroeger tijdstip. Daarna volgt een gesprek over onze bevindingen met de Synod Council van de RCP nadat we eerst een bord rijst met een kippepootje tot ons hebben genomen. Tot slot hebben we nog een gesprek met een organisatie die boeren helpt om de gewassen beter te bebouwen. Aan het eind van de dag eten we samen met het echtpaar Van der Bas en het echtpaar Ju.  
Op zaterdag 8 april gaan we met Wim Akster van Timotheos een veldbezoek brengen in Nsanje, een district in de zuidelijke regio van Malawi, waar veel armoede is en waar door giften van de GDC ook hulp geboden is. Dominee Ben uit Ngabu, die predikant is in deze regio, gaat ook mee. De verharde weg naar het zuiden houdt op zeker moment op, zodat we over zandweggetje verder tijden. Op zeker moment komen we bij de RPC-gemeente in Komabasa, waar een heleboel mensen waaronder veel kinderen ons staan op te wachten. We worden met gezang verwelkomd. We zien hier dat er nog steeds, ook aan het begin van de oogsttijd, veel ondervoede kinderen zijn. Timotheos deelt hier dagelijks voedsel uit en we zien hoe de maispap in een grote pot bereid wordt. We nemen na een kort bezoek afscheid en reizen met de landrover verder naar Nyampembere. Hier bezoeken we eerst een waterpomp die mede door de GDC is gefinancierd. Daarna vertel ik aan zo’n 500 kinderen in het Engels de Bijbelse geschiedenis van de verloochening van Petrus en zijn berouw. De kinderen luisteren ademloos naar mij en de vertaler die de vertelling vanuit het Engels in het Chichewa (het Malawiaans) vertaalt. De kinderen zingen ook nog een aantal liederen. Indrukwekkend! Onder de Bijbelvertelling spreekt diaken Smits in de kerk met een aantal mensen over de nood die men heeft ondervonden.
In de gemeente van Nsanje bezoeken we het project van de sweet potatoes, de zoete aardappelen, wat ook door de GDC wordt gefinancierd. In dit gebied zijn grote putten gegraven die bij overstromingen vol lopen zodat men water heeft in droge tijden. Het stekgoed van de zoete aardappelen is gepoot, maar we zien dat het dringend water nodig heeft.
Daarna rijden we naar het Chigumukire Child Care Centre van de Timotheos Foundation waar zo’n 350 kinderen ons opwachten. Ook hen vertel ik een geschiedenis uit de Bijbel. Nadat de kinderen nog wat gezongen hebben en er een gebed gedaan is, krijgen ze wat maispap op een bordje om te eten. Intussen bezoeken wij het child care centre waar nog verschillende gebouwen in aanbouw zijn. Na deze indrukwekkende dag waarop we de nood op het grondvlak gezien hebben, rijden we terug naar Blantyre waar diaken Smits bij zijn zoon Jaap (die tijdelijk bij Timotheos werkt) achterblijft. Zelf zal ik de zondag in de woning van ds. Van der Bas en zijn vrouw in Zomba doorbrengen.
Op zondag 9 april bezoeken we een kerkdienst van een RPC-gemeente in Phalombe, in het zuidoosten van Malawi, ruim een uur rijden van Zomba. Ds. Van der Bas gaat nog niet voor in deze dienst omdat hij eerst het Chichewa goed willen kennen om de Malawianen in hun eigen taal te kunnen aanspreken. Ds. Moyowina zal deze dienst leiden. Enkele kilometers van het kerkje staat hij ons bij de verharde weg met zijn brommer op te wachten om ons de weg te wijzen. Het is een klein kerkje waar we aankomen, met een golfplaten dak en stenen banken waarop de kerkgangers plaatsnemen. De gasten zitten voorin op stoelen. Als de dienst om 10.00 uur begint, is nog niet iedereen binnen. Rond 10.30 uur is de kerk met zo’n 80 mensen gevuld. Men heeft op zondag één kerkdienst waar er eerst een stuk van de geloofsleer wordt behandeld. Men gebruikt daar niet de Heidelbergse Catechismus voor, maar de Westminster Shorter Catechism. Het gaat deze morgen over vraag en antwoord 34, over de aanneming tot kinderen: Quest. 34. What is adoption? Ans. 34. Adoption is an act of God's free grace, whereby we are received into the number, and have a right to all the privileges of the Sons of God. Daarna houdt ds. Moyowina een preek over Handelingen 17:32-34. Gelukkig is de vertaler van ds. Oomen met ons meegereisd. Hij vertaalt alles voor ons in het Engels zodat we alles goed kunnen volgen. Het is mooi om te horen dat deze leerling van ds. Klopstra een schriftuurlijk-bevindelijke preek houdt waarin hij de mensen eerlijk behandelt. Het zingen – zonder orgel – in deze dienst klinkt prachtig. Tijdens het voorstelrondje van de gasten breng ik de groeten van onze gemeente over. Ik moet ook de groeten van hen overbrengen. Na deze dienst die zo’n anderhalf uur duurt, krijgen we een maaltijd aangeboden. Zittend op de grond eten we een bord rijst met een kippepootje. ’s Avonds luisteren we in de pastorie van ds. Van der Bas naar de morgendienst van de Hersteld Hervormde Gemeente te Woudenberg die we beiden hebben gediend.
Op de morgen van maandag 10 april moeten we alweer de koffer gaan inpakken voor de terugreis. Ds. Van der Bas en Erik  en Margriet Ju brengen mij in Blantyre waar we diaken Smits ophalen. Na een kort bezoek aan een kerk in Blantyre (St. Michael and All Angels Church) reizen we naar het vliegveld in Blantyre. Daar evalueren we tijdens de lunch ons visitatiebezoek aan Malawi en nemen afscheid van de zendingswerkers. We hebben het erg fijn gevonden om samen met hen op te trekken en wensen hen Gods onmisbare zegen toe. Na een voorspoedige vlucht arriveren we dinsdagmorgen 11 april op Schiphol waar ik door één van mijn kinderen wordt opgehaald. Het lukt om op tijd op de ouderencontactmiddag aanwezig te zijn, waar ik met een warm welkom wordt begroet. We zijn de Heere dankbaar om weer terug te zijn in Oud-Beijerland bij mijn vrouw en kinderen en de gemeente die we hier mogen dienen en beseffen veel meer dan voorheen hoe goed wij het hier hebben in vergelijking met Malawi. Anderzijds blijven de dankbare gezichten uit Malawi me bij. Waar is onze dankbaarheid jegens de Heere voor al die weldaden waarmee Hij ons dag aan dag overlaadt? Laten we het Malawiaanse volk en in het bijzonder de kerk daar met de zendingswerkers in onze gebeden niet vergeten!